Cykl: Wypadek w Zamku Książ, część 3. W części drugiej opisaliśmy protokół Państwowej Inspekcji Pracy po śmierci 38-letniego pracownika Zamku Książ z 27 marca 2024 r. Inspektor nie ustalił przyczyny zdarzenia, ale stwierdził, że spółka latami źle badała własne wypadki.

Dziś zestawiamy dwa urzędowe pisma z tej samej jesieni. Według Państwowej Inspekcji Pracy kontrola ujawniła naruszenia przepisów w obszarze BHP. Według właściciela spółki, Gminy Wałbrzych, ta sama kontrola potwierdziła brak uchybień. Do tego sprawozdanie zarządu za 2024 rok, w którym o śmierci pracownika nie ma ani słowa. A w tych samych murach ministrowie dziewięciu państw rozmawiają właśnie o bezpieczeństwie i reagowaniu na kryzysy. W oficjalnej narracji wygląda to tak, jakby człowiek po prostu przyszedł do pracy i zginął: bez przyczyny, bez winnych, bez wniosków i bez śladu w dokumentach spółki.

🔍 PIP: NARUSZENIA. MIASTO: BRAK UCHYBIEŃ

👉🏻 30 września 2026 r. Okręgowy Inspektorat Pracy we Wrocławiu, Oddział w Wałbrzychu, odpowiedział na wniosek Fundacji RESET. Kierownik oddziału nadinspektor pracy Dariusz Klimecki napisał, że kontrola po zdarzeniu z 27 marca 2024 r. trwała z przerwami od 27 marca do 30 lipca 2024 r. i że ⁉️„W wyniku kontroli ujawniono naruszenia przepisów prawa w obszarze BHP, a to przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy”❗ (pismo OIP Wrocław, WR-PPR-B.0142.161.2026.2, 30.09.2026). Do spółki trafiło wystąpienie z czterema wnioskami pokontrolnymi (nr rej. 160166-53-K014-Ws01/2024).

👉🏻 Pięć dni później, 5 października 2026 r., odpowiedział Urząd Miejski w Wałbrzychu, właściciel spółki. W piśmie wydanym z upoważnienia Prezydenta Miasta Wałbrzycha czytamy: ⁉️„Zarówno kontrola Państwowej Inspekcji Pracy, jak i wewnętrzne postępowanie powypadkowe potwierdziły brak uchybień w zakresie standardów BHP po stronie pracodawcy, wobec czego brak było podstaw do podejmowania działań naprawczych bądź zmian w procedurach nadzoru właścicielskiego”❗ (pismo Prezydenta Miasta Wałbrzycha, BB.1431.12.2026, 5.10.2026).

👉🏻 Przeczytajmy to jeszcze raz, powoli. Inspekcja pracy pisze, że kontrola ujawniła naruszenia przepisów BHP, i kieruje do spółki cztery wnioski. Właściciel spółki pisze, że ta sama kontrola potwierdziła brak uchybień, więc nie było czego naprawiać. Obie wersje dotyczą tego samego protokołu.

👉🏻 Gdzie może leżeć różnica? Naruszenia wskazane przez PIP dotyczyły przepisów o ustalaniu okoliczności i przyczyn wypadków, a nie fizycznego stanu stanowiska pracy. Miasto mogło więc mieć na myśli „standardy BHP” w wąskim sensie. Tyle że rozporządzenie o badaniu wypadków jest częścią przepisów BHP, a PIP nazywa je wprost naruszeniami „w obszarze BHP”. Jeśli spółka nie umie rzetelnie zbadać własnych wypadków, nie wyciągnie z nich wniosków, a właściciel, który uznaje, że „nie było podstaw do działań naprawczych”, tego nie zmieni.

🪑 RADA NADZORCZA WIEDZIAŁA

👉🏻 Z pisma miasta wynika, że ⁉️„Rada Nadzorcza została powiadomiona o wypadku 28 marca 2024 r., a całościowe przedstawienie okoliczności sprawy nastąpiło na posiedzeniu tego organu w dniu 23 maja 2024 r.”❗ (pismo Prezydenta Miasta Wałbrzycha, 5.10.2026). Miasto deklaruje też, że po zdarzeniu ⁉️„sprawowała bieżący nadzór nad sytuacją w spółce Zamek Książ w Wałbrzychu poprzez stałą współpracę z Zarządem”❗.

👉🏻 Kontrola PIP zakończyła się 30 lipca 2024 r., czyli dwa miesiące po tym, jak rada nadzorcza wysłuchała „całościowego przedstawienia okoliczności”. Wystąpienie z wnioskami pokontrolnymi spółka dostała tego samego dnia i już 1 sierpnia 2024 r. odpowiedziała, że wszystkie cztery wnioski ⁉️„przyjęto do bieżącej realizacji”❗ (odpowiedź spółki z 1.08.2024, w dokumentacji PIP). Z pisma miasta nie wynika, czy rada nadzorcza kiedykolwiek omawiała wnioski PIP. Wynika z niego natomiast, że właściciel nie widział podstaw do działań.

📄 SPRAWOZDANIE BEZ PAMIĘCI

👉🏻 W rejestrze KRS spółki (nr 0000107734) złożono sprawozdanie zarządu z działalności Zamku Książ w Wałbrzychu za rok 2024. Dokument liczy 14 stron. Opisuje wynik finansowy (2,6 mln zł zysku netto), rekordową frekwencję (530 tys. turystów), festiwale, konkursy, nagrody, nową ofertę dla rodzin i sponsoring drużyny koszykówki (sprawozdanie zarządu za 2024 r., KRS 0000107734).

👉🏻 Sekcja 6 nosi tytuł „Zdarzenia istotnie wpływające na działalność jednostki, jakie nastąpiły w roku obrotowym”. Wymienia Rok Młodzieży, konferencję dla nauczycieli, 55 imprez komercyjnych, projekt „Zamek kobiet” i rocznicę podziemnej trasy. Słowa „wypadek” nie ma w całym sprawozdaniu. Nie ma też śmierci pracownika, kontroli PIP ani wniosków pokontrolnych. Rok 2024 sprawozdanie podsumowuje zdaniem: ⁉️„był to dobry rok dla spółki”❗.

👉🏻 Sprawozdanie przygotował nowy, jednoosobowy zarząd, powołany w listopadzie 2024 r., czyli już po odejściu Anny Żabskiej na stanowisko wojewody. W rozdziale o planach na 2025 r. zarząd jako cel główny wskazuje m.in. ⁉️„zadbanie o bezpieczeństwo turystów i pracowników spółki”❗. Cel słuszny. Szkoda tylko, że w tym samym dokumencie nie ma śladu po zdarzeniu, które powinno go uzasadniać.

👤 KTO DZIŚ NADZORUJE

👉🏻 Według wpisu w KRS z 3 lipca 2025 r. w radzie nadzorczej spółki zaszła zmiana: wykreślono Annę Słowik-Jurkin, a wpisano Łukasza Żabskiego (rejestr KRS 0000107734, zmiany w organach nadzoru). Z lokalnych mediów wynika, że Łukasz Żabski, radca prawny i doktor, latem 2025 r. wszedł też do rady nadzorczej koszykarskiej spółki Górnik Kosz, w której Zamek Książ ma 49% udziałów (db2010.pl, 17.07.2025; sprawozdanie zarządu za 2024 r.).

👉🏻 Członek rady wpisany w lipcu 2025 r. nie odpowiada za to, co działo się w spółce w marcu 2024 r., ani za treść sprawozdania przygotowanego przez zarząd. Odpowiada natomiast, razem z całą radą, za bieżący nadzór. Dlatego zapytaliśmy spółkę i właściciela: czy rada nadzorcza w obecnym składzie analizowała wnioski PIP i stan ich realizacji? [Odpowiedź: …]

🏰 FORUM BEZPIECZEŃSTWA W TYCH SAMYCH MURACH

👉🏻 28 października 2026 r. w Zamku Książ rozpoczęło się dwudniowe „Forum Salzburg”, czyli spotkanie przedstawicieli ministerstw spraw wewnętrznych dziewięciu państw Unii Europejskiej: Austrii, Bułgarii, Chorwacji, Czech, Polski, Rumunii, Słowacji, Słowenii i Węgier. Według Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego obradom przewodniczy wiceminister spraw wewnętrznych i administracji Maciej Duszczyk, a udział bierze wojewoda Anna Żabska. Tematem jest współpraca w zakresie bezpieczeństwa, ochrony ludności, obrony cywilnej i odporności społecznej (profil FB DUW, 28.10.2026).

👉🏻 W relacji urząd podkreśla, że ⁉️„wymiana doświadczeń i koordynacja działań państw mają istotne znaczenie dla skutecznego reagowania na sytuacje kryzysowe i zapewnienia bezpieczeństwa mieszkańcom”❗. Zgadzamy się. Dlatego warto zapytać, czy w trakcie wymiany doświadczeń w Zamku Książ ktoś wspomniał o doświadczeniu tego zamku: o śmierci pracownika, naruszeniach stwierdzonych przez PIP i o tym, że właściciel spółki dziś twierdzi, że uchybień nie było.

👉🏻 Pytanie kierujemy też do ministra Marcina Kierwińskiego, którego resort przewodniczy obradom, a którego urząd wojewody oznaczył w relacji. Czy minister wie, w jakim miejscu jego resort rozmawia z partnerami z Europy o bezpieczeństwie? I czy ktoś przekazał mu, że wojewoda, która dziś gości ministrów w Zamku Książ, w 2024 r. reprezentowała tę spółkę w kontroli inspekcji pracy po śmierci pracownika? [Zapytaliśmy MSWiA. / Odpowiedź: …]

⚫ PIĘĆ INSTYTUCJI, ZERO ODPOWIEDZI

👉🏻 Zestawmy, co wiemy po dwóch i pół roku. Policja w marcu 2024 r. mówiła o nieszczęśliwym wypadku. Prokuratura prowadziła czynności, ale publicznego rozstrzygnięcia nie znamy. PIP nie ustaliła przyczyny, stwierdziła naruszenia przepisów o badaniu wypadków i skierowała cztery wnioski. Spółka w trzy dni przyjęła je „do bieżącej realizacji”, a w sprawozdaniu rocznym o wypadku nie wspomniała. Właściciel uważa, że uchybień nie było.

👉🏻 W chwili wypadku prezesem spółki była Anna Żabska. To ona reprezentowała spółkę w czasie kontroli PIP (protokół kontroli nr rej. 160166-53-K014-Pt/2024). Dziś jako wojewoda dolnośląska zwierzchniczka administracji zespolonej odpowiada m.in. za bezpieczeństwo mieszkańców regionu. W żadnej publicznej wypowiedzi, którą znamy, nie odniosła się do wniosków PIP z kontroli w spółce, którą kierowała. [Zapytaliśmy wojewodę o stanowisko. / Odpowiedź: …]

🗣️ KOMENTARZ

Śmierć 38-letniego pracownika Zamku Książ zostawiła po sobie dokumenty, które sobie przeczą, i dokumenty, które milczą. Inspekcja pracy widzi naruszenia, a właściciel ich nie widzi. Rada nadzorcza wysłuchała przedstawienia sprawy, a co z nim zrobiła, nie wiadomo. Zarząd w sprawozdaniu za rok, w którym zginął człowiek, pisze o rekordach, festiwalach i „dobrym roku”. A dwa i pół roku później w tych samych murach ministrowie rozmawiają o odporności i reagowaniu na kryzysy. Instytucjonalna pamięć o tej śmierci wygląda tak, jakby ktoś starannie dbał, żeby jej nie było.

Nie twierdzimy, że ktokolwiek personalnie zawinił śmierci pracownika. Inspektor pracy stwierdził, że przyczyny ustalić się nie da, a żadnej osobie, według wiedzy redakcji, nie postawiono zarzutów. Twierdzimy co innego. Kiedy państwo nie potrafi powiedzieć, dlaczego zginął człowiek, minimum przyzwoitości jest wyciągnięcie wniosków z tego, co ustalić się dało, i zapamiętanie tego. Bezpieczeństwo zaczyna się nie od szczytów, tylko od tego, czy człowiek wraca z pracy do domu. W Zamku Książ dokumenty pamiętają lepiej niż ludzie.

📌 Notka redakcyjna

Tekst ma charakter publicystyczno-analityczny i jest głosem w debacie o nadzorze właścicielskim nad spółkami komunalnymi i bezpieczeństwie pracy. Zestawienia dokumentów i oceny w komentarzu są obserwacją redakcyjną, a nie oficjalnie potwierdzonym związkiem przyczynowym. Zgodnie z ustaleniami Państwowej Inspekcji Pracy przyczyn wypadku z 27 marca 2024 r. nie ustalono. Według wiedzy redakcji na dzień publikacji nikomu nie postawiono zarzutów i nie zapadł żaden wyrok. Informację o zmianie w składzie rady nadzorczej podajemy za rejestrem KRS. Nie przypisujemy osobom, które weszły do rady po 2024 r., odpowiedzialności za zdarzenia sprzed ich powołania ani za treść sprawozdania zarządu. Informacje o Forum Salzburg podajemy za wpisem profilu DUW z 28 października 2026 r. Przed publikacją redakcja zwróciła się o stanowisko do spółki Zamek Książ w Wałbrzychu, Urzędu Miejskiego w Wałbrzychu, wojewody dolnośląskiej i MSWiA. Wyrażamy wyrazy współczucia rodzinie i bliskim zmarłego pracownika.

🔗 Źródła

Państwowa Inspekcja Pracy

  • Okręgowy Inspektorat Pracy we Wrocławiu, Oddział w Wałbrzychu, pismo WR-PPR-B.0142.161.2026.2 z 30.09.2026 r. (odpowiedź na wniosek Fundacji RESET) wraz z zanonimizowanymi załącznikami: protokół kontroli nr rej. 160166-53-K014-Pt/2024, wystąpienie nr rej. 160166-53-K014-Ws01/2024 z 30.07.2024 r., odpowiedź spółki z 01.08.2024 r. (archiwum redakcji)

Właściciel spółki

  • Prezydent Miasta Wałbrzycha, pismo BB.1431.12.2026 z 05.10.2026 r. w odpowiedzi na wniosek TV DAMI z 21.09.2026 r. (archiwum redakcji)

Spółka

  • Zamek Książ w Wałbrzychu Sp. z o.o., pismo przewodnie Dz.U. 445 8/2026 z 02.10.2026 r. w odpowiedzi na wniosek z 21.09.2026 r. (archiwum redakcji)
  • Sprawozdanie Zarządu z działalności spółki Zamek Książ w Wałbrzychu Sp. z o.o. za rok 2024, KRS 0000107734

Rejestr i skład organów

Forum Salzburg

  • Wpis profilu FB Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego „Dolny Śląsk gospodarzem międzynarodowego szczytu »Forum Salzburg«”, 28.10.2026 (zrzut ekranu w archiwum redakcji)

Doniesienia z marca 2024

Pigułka
Zamek Książ, marzec 2024: ginie pracownik. PIP: naruszenia przepisów BHP. Miasto: brak uchybień. Sprawozdanie zarządu za 2024: „dobry rok”, słowa „wypadek” brak. Październik 2026: w tych samych murach ministrowie z dziewięciu państw o bezpieczeństwie. Panie Ministrze Kierwiński, czy Pan wie?

Zdjęcie: ilustracja AI