ALE WINNYCH SZUKA PRZEDE WSZYSTKIM WŚRÓD INNYCH!

Miało być ratowanie zwierząt. Była wielka operacja policji, prokuratury i organizacji prozwierzęcych. Skończyło się chaosem, przerwaną relokacją, protestami mieszkańców i ogromnymi pytaniami o bezpieczeństwo zwierząt. Teraz sam szef Prokuratury Okręgowej w Świdnicy przyznaje, że akcja zakończyła się „totalnym fiaskiem”. Jednocześnie przekonuje, że główną przyczyną niepowodzenia były działania właściciela ogrodu, protesty i fala hejtu. Czy rzeczywiście to wystarczające wyjaśnienie tego, co wydarzyło się w Łącznej?

Podczas dzisiejszej konferencji, 19 października, prokurator okręgowy Marek Rusin przedstawił ocenę działań służb oraz wstępne ustalenia biegłych dotyczące warunków utrzymywania zwierząt.

I trzeba wyraźnie powiedzieć: to dwie odrębne kwestie, których nie wolno ze sobą mylić.

Jeśli zwierzęta były zaniedbywane, należy to dokładnie zbadać, a odpowiedzialnych pociągnąć do odpowiedzialności. Ale podejrzenia dotyczące zaniedbań w ogrodzie nie zwalniają służb z obowiązku przeprowadzenia interwencji w sposób profesjonalny, bezpieczny i zgodny z prawem.

PROKURATOR PRZYZNAJE: TOTALNE FIASKO

Takiego określenia użył Marek Rusin, oceniając przebieg operacji.

Według relacji Radia Wrocław prokurator wskazywał, że działania zostały wcześniej zaplanowane, a policja była przygotowana do ich przeprowadzenia.

Jego zdaniem do niepowodzenia przyczyniło się wcześniejsze ujawnienie informacji o planowanych czynnościach przez właściciela ogrodu Marcina Nowaczyka. Następnie pojawiły się protesty, agresywne zachowania i fala krytyki, a część organizacji wycofała się z zapowiadanej pomocy.

Prokuratura bada również okoliczności opublikowania nagrania przez właściciela zoo.

Ale skoro akcja była przygotowana, to czy nie przewidziano możliwości protestów? Czy zabezpieczono odpowiednią liczbę miejsc dla zwierząt? Czy istniał plan awaryjny na wypadek wycofania się organizacji?

To nie są pytania o wizerunek prokuratury. To pytania o bezpieczeństwo żywych stworzeń.

BIEGLI WSKAZUJĄ NA POWAŻNE ZANIEDBANIA W ZOO

Podczas konferencji przedstawiono także wstępne opinie ekspertów, sporządzone na podstawie oględzin przeprowadzonych 13 i 14 października.

Według informacji przekazanych przez prokuraturę stwierdzono między innymi:

* Niewłaściwe warunki utrzymywania ptaków egzotycznych.

* Brudne i wilgotne pomieszczenia, często bez skutecznego ogrzewania.

* Zbyt niskie temperatury dla gatunków wymagających ciepła.

* Brak stałego dostępu części zwierząt do wody pitnej.

* Niedobory odpowiedniej karmy i brak wystarczających zapasów.

* Ciasne pomieszczenia oraz prowizoryczne zabezpieczenia wybiegów.

* Nieprawidłowości związane z sąsiedztwem wybiegów drapieżników i ich potencjalnych ofiar.

To bardzo poważne ustalenia. Nie wolno ich lekceważyć, nawet jeśli sposób przeprowadzenia interwencji budzi ogromne kontrowersje.

Jednocześnie trzeba podkreślić, że są to ustalenia przedstawione przez śledczych na obecnym etapie postępowania. O winie podejrzanych nie rozstrzygnięto prawomocnym wyrokiem.

ZWIERZĘTA POZA OGRODEM. PROKURATURA MÓWI O SABOTAŻU

Kolejny bulwersujący wątek dotyczy uszkodzonych ogrodzeń i zwierząt, które wydostały się poza teren zoo.

Prokurator Rusin stwierdził, że według ustaleń śledczych dochodziło do celowego niszczenia zabezpieczeń.

Prokuratura podejrzewa działania mające skompromitować organy ścigania.

Kto konkretnie uszkodził ogrodzenia? Kiedy do tego doszło? Jakie dowody zabezpieczono? Dlaczego nie udało się zapobiec wydostaniu się zwierząt?

Publicznie przedstawione informacje nie pozwalają jeszcze wskazać sprawców.

Nie można więc ani przesądzać o sabotażu dokonanym przez konkretne osoby, ani pomijać faktu, że zwierzęta pozostające pod nadzorem służb wymagały skutecznego zabezpieczenia.

33 ZWIERZĘTA WYWIEZIONE. RESZTA ZOSTAŁA W ŁĄCZNEJ

Podczas interwencji wywieziono łącznie 33 zwierzęta, część poza granice Polski.

Pierwotny plan znacznie szerszej relokacji nie został zrealizowany.

W piątek, 16 października, zawarto porozumienie umożliwiające powrót dotychczasowych pracowników do opieki nad zwierzętami.

Prokuratura zapowiedziała ponowne badania biegłych, które mają stanowić podstawę ewentualnych dalszych decyzji dotyczących relokacji.

Trudno nie zapytać, dlaczego dopiero po kilku dniach tak dramatycznego napięcia udało się wypracować rozwiązanie pozwalające pracownikom wrócić do zwierząt.

MINISTERSTWO ODCINA SIĘ OD PLANOWANIA AKCJI

Ważne jest również oficjalne stanowisko Ministerstwa Klimatu i Środowiska z 16 października.

Resort stanowczo zaprzeczył, jakoby uczestniczył w przygotowaniu, konsultowaniu lub planowaniu działań organów ścigania w Łącznej.

Ministerstwo wskazało, że decyzje w sprawie zwierząt należały do prokuratury. Potwierdziło jednocześnie zaangażowanie w kwestie wsparcia ich dobrostanu i wyjaśniło swoją rolę w procedurze CITES.

W efekcie pojawia się kolejne zasadnicze pytanie:

Kto odpowiadał za całościową organizację tak skomplikowanej operacji i kto oceniał, czy plan jest możliwy do bezpiecznego wykonania?

PROKURATURA NIE CHCE PŁACIĆ ZA UTRZYMANIE ZOO

Na dzisiejszej konferencji pojawił się również temat finansowania opieki nad zwierzętami.

Zastępca prokuratora okręgowego Marcin Witkowski przekonywał, że prokuratura wykonała swoje czynności i odstąpiła od dalszej relokacji, wobec czego nie ma podstaw do żądania od niej lub burmistrza pokrywania kosztów prowadzenia prywatnego ogrodu.

Tymczasem zwierzęta zostały tymczasowo powierzone pod opiekę burmistrzowi Mieroszowa Andrzejowi Lipińskiemu.

Co w praktyce oznacza to dla samorządu? Kto poniesie wydatki związane z decyzjami procesowymi? Czy zabezpieczono środki na dalszą opiekę?

Na te pytania potrzebne są jednoznaczne odpowiedzi, a nie kolejne spory o zakres odpowiedzialności.

A CO ZE ŚMIERCIĄ PTAKÓW I ZAGINIONYMI ZWIERZĘTAMI?

W ostatnich dniach pojawiły się informacje o śmierci dwóch ptaków oraz o zwierzętach, których nie można było odnaleźć.

Przedstawiciele ogrodu zgłaszali również zastrzeżenia do sposobu opieki nad zwierzętami podczas interwencji.

Te doniesienia wymagają niezależnej weryfikacji.

Należy ustalić przyczyny i czas śmierci ptaków, dokładną liczbę zwierząt pozostających poza ogrodem oraz sposób sprawowania opieki w okresie prowadzenia czynności przez służby.

Nie można domagać się wyjaśnienia możliwych zaniedbań sprzed interwencji, a jednocześnie pomijać pytań o to, co wydarzyło się podczas samej operacji.

PROKURATURA MÓWI O HEJCIE. MY PYTAMY O ODPOWIEDZIALNOŚĆ

Groźby, agresja i bezprawne działania wobec funkcjonariuszy, ekspertów czy przedstawicieli organizacji nie mogą być usprawiedliwiane.

Ale równie ważne jest odróżnienie hejtu od uzasadnionej krytyki działań państwowych instytucji.

Dziennikarze i mieszkańcy mają prawo pytać, dlaczego zaplanowana operacja zakończyła się niepowodzeniem. Mają prawo domagać się dokumentów, wyjaśnień i rozliczenia decyzji podejmowanych przez osoby odpowiedzialne za bezpieczeństwo zwierząt.

Przyznanie przez prokuraturę, że doszło do totalnego fiaska, nie kończy sprawy.

Przeciwnie. Otwiera kolejny, niezwykle ważny rozdział.

Kto przygotował plan? Kto zatwierdził jego realizację? Kto koordynował działania fundacji? Kto odpowiadał za zabezpieczenie zwierząt i co zrobiono, kiedy okazało się, że relokacja nie przebiega zgodnie z założeniami?

Zwierzęta nie są rekwizytami w sporze między właścicielem ogrodu, organizacjami prozwierzęcymi, prokuraturą i przedstawicielami władz.

To ich bezpieczeństwo powinno być najważniejsze.

Jeśli doszło do znęcania się nad zwierzętami, odpowiedzialni muszą ponieść konsekwencje. Jeśli podczas interwencji popełniono błędy, one również muszą zostać wyjaśnione. Jedno nie unieważnia drugiego.

Bo po słowach o „totalnym fiasku” opinia publiczna ma prawo oczekiwać czegoś więcej niż wskazywania kolejnych winnych. Ma prawo oczekiwać pełnego wyjaśnienia, dlaczego państwowa operacja ratowania zwierząt zakończyła się w taki sposób.